Niet alle kranten zijn zomaar publiek raadpleegbaar op hetarchief.be. Net als bij audio en video zijn recente kranten beschermd door de auteurs- en privacywetgeving. Maar oude kranten, waarvoor die wetgeving niet langer geldt, willen we wel beschikbaar stellen. Samen met een juridische adviseur, experten uit de sector en de leden uit de werkgroep hetarchief.be, bepaalden we tot in detail wat er met welke kranten mogelijk is, en hoe zich dat vertaalt naar licenties.
Het gemakkelijkste scenario zijn de kranten die meer dan 150 jaar geleden gepubliceerd werden: zij behoren tot het publiek domein. Al deze kranten mogen met andere woorden vrij bekeken en gedownload worden. In het meemoo-archiefsysteem krijgen ze de licentie VIAA-PUBLIEK-CONTENT en het rechtenlabel ‘Publiek domein’.
Kranten gepubliceerd tot en met 1918 behandelen we op dezelfde manier. Alleen zijn we bij deze kranten niet helemaal zeker of ze tot het publiek domein behoren. Dit geven we mee aan de eindgebruiker via het rechtenlabel ‘Auteursrechtelijke bescherming niet bepaald’. Ook deze kranten kun je vrij inkijken en downloaden. Gebruikers zijn bij deze kranten wel zelf verantwoordelijk voor eventueel hergebruik van de krant.
Kranten tussen 1919 en 1954 zijn waarschijnlijk wel nog beschermd. Ze zijn daarom enkel raadpleegbaar binnen de context van de bezoekertool én voor sleutelgebruikers, het brede publiek kan enkel de metadata van deze kranten raadplegen. Als iemand een krant wil raadplegen, dan verstuurt die persoon hiervoor een aanvraag naar jouw organisatie.
Is de publicatiedatum van de krant minder dan 70 jaar geleden of is de publicatiedatum onbekend? Dan passen we de meest strenge ontsluitingslicentie toe, om auteursrechten en privacyrechten te respecteren. Deze kranten zijn enkel via de bezoekertool raadpleegbaar, publiek wordt enkel beperkte metadata over de krant gedeeld.
| Publicatie-datum krant | 150 jaar geleden of ouder | Van 1874 tot 1918 | Van 1919 tot 1954 | Na 1954 |
| Rechten-status | Publiek domein | Onzeker, maar zeer laag risico | Werk is beschermd, maar laag risico | Werk is zeker nog beschermd |
| Label | Publiek domein | Auteursrechtelijke bescherming niet bepaald | / | / |
| Licentie |
VIAA-PUBLIEK-CONTENT, VIAA-PUBLIEK-METADATA-ALL, VIAA-PUBLIEK-METADATA-LTD, VIAA-INTRA_CP-CONTENT, VIAA-INTRA_CP-METADATA-ALL, BEZOEKERTOOL--CONTENT, BEZOEKERTOOL-METADATA-ALL |
VIAA-PUBLIEK-CONTENT, VIAA-PUBLIEK-METADATA-ALL, VIAA-PUBLIEK-METADATA-LTD, VIAA-INTRA_CP-CONTENT, VIAA-INTRA_CP-METADATA-ALL, BEZOEKERTOOL--CONTENT, BEZOEKERTOOL-METADATA-ALL |
VIAA-PUBLIEK-METADATA-LTD, VIAA-INTRA_CP-CONTENT, VIAA-INTRA_CP-METADATA-ALL, BEZOEKERTOOL--CONTENT, BEZOEKERTOOL-METADATA-ALL |
VIAA-PUBLIEK-METADATA-LTD, VIAA-INTRA_CP-METADATA-ALL, BEZOEKERTOOL--CONTENT, BEZOEKERTOOL-METADATA-ALL |
| Beschikbaar op hetarchief.be | Scans, OCR en metadata zijn publiek beschikbaar, krant kan gedownload worden | Scans, OCR en metadata zijn publiek beschikbaar, krant kan gedownload worden | Metadata is publiek beschikbaar, scans en OCR zijn raadpleegbaar voor sleutelgebruikers en binnen de bezoekertool | Metadata is publiek beschikbaar, scans en OCR zijn raadpleegbaar binnen de bezoekertool |
Dit betreft enkel de licenties die invloed hebben op ontsluiting op hetarchief.be. Andere licenties worden niet aangepast en zijn toegekend volgens het afsprakenkader. Raadpleeg hier het overzicht.
Opmerking: Voor de kranten van Mediahuis is een ander afsprakenkader uitgewerkt. De licenties van die kranten worden in dat kader aangepast.
Wat als je meer of minder ontsloten wil zien?
Wil je graag meer kranten online raadpleegbaar maken? Dat begrijpen we. Ook voor meemoo is het een doelstelling om archiefmateriaal zo toegankelijk en bruikbaar mogelijk te maken, met respect voor de geldende rechten. Na de lancering van ons krantenplatform willen we graag een traject starten om krantencollecties van na 1918, die gepubliceerd mogen worden, beschikbaar te stellen op hetarchief.be. Laat het ons weten als (een deel van) jouw krantencollectie hiervoor in aanmerking komt.
Misschien zijn er wel kranten die je toch liever niet publiek deelt, ook al zijn ze in 1918 of vroeger gepubliceerd. In dat geval kan je zelf aanpassingen doorvoeren aan de licenties van die kranten.
In het najaar van 2025 behandelen we de vragen om meer kranten te ontsluiten, op basis van een duidelijk aansprakelijkheidskader. Wil je volledige reeksen of specifieke periodes ontsluiten? Onze ontwikkelaars kunnen op vraag grote aanpassingen voor jou uitvoeren.
Voorwaarde hier is dat de aanpassing als een regel voor een script kan worden geformuleerd (bvb. ‘Alle kranten van mijn organisatie met titel X en publicatiedatum tussen 1920 en 1950 mogen ook de licentie publiek-domein krijgen’).
Waarom ontsluiten we kranten op hetarchief.be?
Worden al die kranten publiek getoond?
Hoe zoeken gebruikers doorheen mijn krantenmateriaal?